Ana Sayfa » Sözlük » Fiilimsi Nedir? Fiilimsi Ne Demektir? Anlamı

Fiilimsi Nedir? Fiilimsi Ne Demektir? Anlamı

Sponsorlu Bağlantılar

Özet: “Fiilimsi Nedir? Fiilimsi Ne Demektir? Anlamı” başlıklı yazımızda Fiilimsi nedir, Fiilimsi ne demektir, Fiilimsi kelimesinin tanımı, Fiilimsi kelimesinin eş anlamlısı, Fiilimsi kelimesinin ingilizce karşılıkları, Fiilimsi ile ilgili atasözleri ve deyimler ve Fiilimsi hakkında detaylı bilgileri bulacaksınız.

Fiilimsi Tanımı

Fiilimsi kelimesinin anlamı Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğünde aşağıdaki şekildedir;

Sponsorlu Bağlantılar

isim, dil bilgisi Fiilden türetilen, olumsuzu yapılabilen mastar, sıfat-fiil, zarf-fiil vb. türleri bulunan ad, eylemsi

Fiilimsi Eş Anlamlısı ve Zıt Anlamlısı

Fiilimsi kelimesini eş anlamlı karşılığı aşağıdaki gibidir;

  • Fiilimsi – eylemsi / sıfat-fiil

Fiilimsi kelimesini zıt anlamlı karşılığı aşağıdaki gibidir;

  • Fiilimsi kelimesinin zıt anlamlı karşılığı bulunmamaktadır.

fiilimsi

Fiilimsi İle İlgili Atasözleri ve Deyimler

Fiilimsi kelimesi ile ilgili atasözü ve deyimler aşağıdaki gibidir;

  •  Fiilimsi kelimesinin geçtiği herhangi bir atasözü veya deyim bulunamamıştır.

Fiilimsi İle İlgili Birleşik Sözler

Fiilimsi kelimesi ile ilgili birleşik sözler aşağıdaki gibidir;

  •  Fiilimsi kelimesinin geçtiği herhangi bir birleşik söz bulunamamıştır.

Fiilimsi İngilizcesi

Fiilimsi kelimesinin İngilizce karşılıkları ise aşağıdaki gibidir

  • Fiilimsi – gerundial

Fiilimsi Hakkında Detaylı Bilgi

Fiilimsi ya da eylemsi; fiillerden türemelerine karşın fiilin bütün özelliklerini göstermeyen; cümle içerisinde isim, sıfat, zarf gibi görevlerde bulunan fiil soylu kelimelerdir. Türkçede fiilimsiler, fiillerin yapım ekleri alarak isim soylu sözcükler gibi kullanılmaları ile oluşturulur. Olumsuzluk eki hariç fiil çekim eki almazlar. Fiilimsi aldığı yapım ekine göre cümlede isim, sıfat ya da zarf olarak kullanılabilir.

Fiilimsinin Özellikleri

  • Fiil anlamını tamamıyla yitirmezler.
  • Fiile gelen zaman ve şahıs eklerini almazlar, yani fiil çekimine girmezler.
  • Cümlede doğrudan yüklem olamazlar. Ancak ek-fiil eki alarak yüklem olabilirler.
  • Fiilimsi olan kelimeler veya fiilimsi ile oluşan kelime grupları cümlede yan cümlecik olarak adlandırılır.
  • Fiilimsiler bulundukları cümleyi birleşik yapılı hâle getirirler.
  • Fiilimsi ekleri yapım eki olarak da tanımlanabilir.
  • Fiilimsileri niteleyen kelimeler zarf görevinde olurlar.

Fiilimsi Çeşitleri

Türkçede isim-fiil (mastar), sıfat-fiil (ortaç) ve zarf-fiil (ulaç) olmak üzere üç fiilimsi türü vardır:

İsim Fiil

Kök veya gövdelerine -me-iş ve -mek eklerinin (veya ses uyumlarına göre düzenlenmiş hallerinin) getirilmesiyle yapılan ve cümlede isim görevinde kullanılan sözcüklerdir:

  • Kardeşim okumayı öğrendi.
  • Bu bakışından hoşlanmadım.
  • Yarın okula gitmek istemiyorum.

İsim-fiil eki -iş ile iştelik eki -iş karıştırılmamalıdır:

  • Bu bakış hepimizi etkiledi. (isim-fiil)
  • Saatlerdir bakışıyorlar. (İşteşlik yapmıştır.İsim-fiil değildir.)

İsim-fiil eki -me ile olumsuzluk eki -me ile karıştırılmamalıdır:

  • Sabahları koşmayı severim. (isim-fiil)
  • Koridorlarda koşmayın! (-ma olumsuzluk ekidir. Sözcük fiil hâlindedir.)

Ancak olumsuzluk ekinin ardından isim-fiil eki gelebilir:

  • Yarın sizinle gelmemeyi tercih ederim. (ilk -me olumsuzluk eki, ikincisi isim-fiil eki)

İsim-fiiller fiilimsi olmaktan çıkıp kalıcı birer isim halini alabilir:

  • Ocağın yanındaki çakmağı kullanabilirsin. (İsim olmuştur. Fiilimsi sayılmaz.)
  • Yazları her akşam dondurma yeriz. (İsim olmuştur. Fiilimsi sayılmaz.)

Sıfat Fiil

Fiillerin cümlede sıfat görevinde kullanılan hâlleridir. Fiillerin sonuna sıfat-fiil ekleri getirilerek oluşturulurlar.[2] Fiillere -en-esi-mez-ar-di(k)-di(ği) -ecek-miş eklerinin getirilmesiyle türemişlerdir.

  • Gelecek yıl işe başlayacak.
  • Polisler olası kazaları önlemek için kontrolü sağlıyorlardı.
  • Salonda hep bildik yüzler vardı.
  • Bastığın yerleri “toprak” diyerek geçme, tanı! – Mehmet Akif Ersoy
  • Haşladıktan sonra, suyu iyice süzülmüş sebzeleri kâseye boşaltıyoruz.
  • Okuldan sonra koşar adım yanıma geldi.

Sıfat-fiillerin ardından bir isim gelmediğinde sıfat-fiiller adlaşır:

  • Sinirli olduğu her halinden anlaşılıyor.
  • Toplantıya gelmeyeceğini biliyordum.
  • Yoldan geçenleri gözlüyordu.
  • Eve gelirken bir tanıdığa rastladım.

Zarf Fiil

Fiil kök ve gövdelerine getirilen eklerle geçici zarf oluşturan yapılara zarf fiil denir. Çekim eki almazlar. Fiillere -esiye-ip-meden-ince-ken-eli-dikçe-erek-ir … -mez-diğinde-e … -e-meksizin-cesine eklerinin getirilmesiyle türemişlerdir.

  • Önce eve uğrayıp, daha sonra bize gelecekmiş.
  • Ancak çok çalışarak başarılı olabilirsin.
  • Yemeğimi bitirir bitirmez gelirim.
  • Gidiyordum, gurbeti gönlümde duya duya
Ulukışla yolundan Orta Anadolu’ya – Faruk Nafiz Çamlıbel
Sponsorlu Bağlantılar
Etiketler:



"Fiilimsi Nedir? Fiilimsi Ne Demektir? Anlamı" İle İlgili Benzer Yazılar

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.